Những phím mà macOS giữ lại cho riêng mình khi bạn đang đấu

Bạn nhấn phím mua tướng, bàn cờ đứng im. Bạn nhấn phím làm mới, bàn cờ biến mất và desktop hiện ra. Kết luận đầu tiên thường là kết luận sai: bàn phím không hỏng và game cũng không bỏ sót thao tác. Đơn giản là nó chưa bao giờ nhận được. Trên Mac, hệ thống đọc bàn phím trước ứng dụng và giữ lại cho mình khá nhiều tổ hợp mà các hướng dẫn chơi game hay khuyên dùng. Đó là chuyện thứ tự, không phải hỏng hóc, và mười phút trong phần cài đặt là xong hẳn.

macOS đọc bàn phím trước game

Mỗi lần nhấn đều đi cùng một đường: hệ thống nhìn trước, quyết định tổ hợp đó có phải của mình không, và chỉ chuyển cho ứng dụng những gì nó không cần. Vì vậy một phím tắt hệ thống không bao giờ tới được game, bất kể cửa sổ nào đang ở trước, kể cả toàn màn hình. Đây không phải lỗi của game mà là thứ tự phục vụ, và một trình soạn thảo văn bản cũng sống chung với đúng thứ tự đó.

Từ đó có ba triệu chứng khác hẳn nhau, nên phân biệt trước khi động vào bất kỳ cài đặt nào. Không có gì xảy ra: phím đã đi vào một phím tắt hệ thống im lặng. Một chuyện khác xảy ra: ô tìm kiếm bật lên, màn hình nhảy sang desktop khác, một ảnh chụp màn hình được tạo. Hoặc ván đấu mất tiêu điểm: cửa sổ đã đổi ngay dưới tay bạn, còn bàn cờ vẫn tự đánh tiếp.

Command không phải Control, và ngón cái hay nhầm

Đây là lỗi phổ biến nhất và nó đến từ phần cứng. Trên bàn phím PC, bên trái phím cách lần lượt là Control, phím Windows rồi Alt. Trên Mac, đúng chỗ đó là Control, Option rồi Command. Ngón cái của người quen chơi PC vì thế rơi vào Command trong khi định nhắm Alt, mà Command lại chính là phím bổ trợ macOS dành riêng cho mình.

• Command là phím của các phím tắt hệ thống và ứng dụng: gần như mọi tổ hợp bắt đầu bằng nó đều đã có chủ.
• Control ít việc trong ứng dụng nhưng nhiều việc ngoài desktop: đi với phím mũi tên là đổi không gian làm việc hoặc mở Mission Control.
• Option là phím tự do nhất trong ba phím, trừ việc nó dùng để gõ ký tự đặc biệt: giữ nó xuống là đổi luôn thứ mà phím cho ra.
• Kết luận thực tế: bộ phím dựa vào phím bổ trợ là tự chuốc rắc rối trên Mac. Chữ cái đơn lẻ thì không thuộc về ai cả.

Một hướng dẫn phím viết cho Windows hoặc cho điện thoại Android vì thế không nên chép nguyên. Những phím nên dùng trong ván đấu nằm trong hướng dẫn bàn phím của chúng tôi, bài đó nói về cài phím bên trong game; trang bạn đang đọc nói về lớp bên dưới, tức hệ thống.

Những phím tắt hệ thống lấy phím trước

Tất cả nằm trong Cài đặt Hệ thống, mục Bàn phím, nút Phím tắt bàn phím. Mỗi dòng có một ô đánh dấu: bỏ đánh dấu là trả phím lại cho mọi thứ còn lại, game nằm trong số đó. Đây là các tổ hợp thực sự làm mất vòng đấu.

• Command và phím cách mở Spotlight. Đây là tổ hợp phiền nhất: phím cách là phím chơi game tự nhiên, còn ô tìm kiếm thì đè thẳng lên bàn cờ.
• Control và phím cách đổi nguồn nhập ngay khi máy có bộ gõ thứ hai. Phím của bạn khi đó chạy sang bảng chữ khác thay vì tới game.
• Command và Tab đổi ứng dụng, Command và H ẩn cửa sổ, Command và Q đóng nó. Ba cách rời ván đấu mà bạn không hề muốn.
• Control và mũi tên lên mở Mission Control, Control và mũi tên trái phải đổi không gian làm việc. Ở chế độ toàn màn hình, chính ván đấu trượt khỏi màn hình.
• Command, Shift rồi 3, 4 hoặc 5 kích hoạt chụp màn hình, còn Control, Command và Q khóa máy ngay lập tức.

Nên lọc theo thói quen chứ đừng tắt hàng loạt: bỏ đánh dấu những gì bạn không bao giờ chủ động nhấn và giữ phần còn lại. Chụp màn hình chẳng hạn là cách báo lỗi hoặc lưu lại một đội hình, cứ để nguyên và dời phím game đang rơi trúng nó.

F1 đến F12: độ sáng, âm lượng, hay phím chức năng thật

Trên bàn phím Apple, hàng trên cùng mặc định điều khiển độ sáng, âm lượng và phát nhạc. Một thao tác game đặt vào F5 vì thế không chạy: nó chỉ tăng hay giảm một thứ khác. Game không thấy gì tới cả, cảm giác y hệt một phím chết.

• Muốn có phím chức năng thật trong một lần nhấn, chỉ cần giữ thêm fn.
• Muốn đảo hẳn cách hoạt động: Cài đặt Hệ thống, Bàn phím, Phím tắt bàn phím, mục Phím chức năng, rồi bật tùy chọn dùng F1, F2 và các phím sau như phím chức năng chuẩn.
• Bản thân phím fn (hoặc 🌐 trên bàn phím đời mới) cũng có hành vi mặc định, thường là bảng biểu tượng cảm xúc hay đọc chính tả. Cùng bảng đó cho phép đặt thành không làm gì.
• Lời khuyên né được cả mớ này: đừng đặt thao tác game nào lên hàng F. Chữ cái vừa nhanh tay hơn vừa không ai tranh.

Bộ gõ tiếng Việt và phím tắt chuyển nguồn nhập

Đây là điểm các hướng dẫn tiếng Anh không bao giờ nhắc, trong khi máy Mac ở Việt Nam gần như luôn có ít nhất hai nguồn nhập. Phím tắt chuyển bộ gõ không nằm trong phần cài đặt của game, nhưng thừa sức nuốt trọn một phím chơi.

• Control và phím cách, và tùy cài đặt là cả Caps Lock, đều có thể được gán cho việc chuyển giữa tiếng Việt và tiếng Anh.
• Lỡ chuyển sang chế độ gõ tiếng Việt giữa ván, phím của bạn thành ra đang ghép chữ và bàn cờ không nhúc nhích.
• Kiểu gõ Telex biến những chữ cái rất đời thường thành dấu thanh: nếu bạn hay nhắn giữa các vòng, hãy dời phím tắt chuyển bộ gõ thay vì dời phím chơi.
• D và F nằm cùng một chỗ trên mọi bàn phím la tinh, nên ở đâu người ta cũng lấy hai phím đó làm điểm xuất phát.

Game nhận đúng thứ hệ thống đưa xuống, nên đổi nguồn nhập là đổi luôn thứ chạm tới bộ phím. Hãy để game ở đúng nguồn nhập mà bạn thật sự chơi, và đẩy phím tắt chuyển đổi ra khỏi vùng phím dùng trong ván.

Chọn những phím không ai đòi

Thay vì gỡ từng phím tắt hệ thống một, cách đơn giản hơn là ở lì trong vùng yên tĩnh. Vùng đó rộng, và năm sáu thao tác thật sự hữu ích trong ván nằm gọn trong đó.

• Chữ cái đơn, không phím bổ trợ: không chữ cái đơn nào là phím tắt hệ thống.
• Tay trái quanh D và F, vì tay phải giữ chuột và lo việc xếp tướng.
• Phím cách chỉ dùng sau khi đã bỏ đánh dấu Spotlight: nếu không, sớm muộn nó cũng đẩy bạn ra khỏi game.
• Không Command, không Control, không Option trong bộ phím: tổ hợp trống hôm nay có thể bị bản macOS tới trưng dụng.
• Tuyệt đối không dùng Esc: đó là phím thoát toàn màn hình, và nó sẽ làm vậy vào lúc tệ nhất.

Phím được gán lại trong trình chỉnh phím của OSFT Launcher, và lúc để thử là hàng chờ luyện tập hoặc một vòng dạo qua menu, không phải trận xếp hạng. Thử một phím mất hai giây, còn gán sai thì mất cả ván.

Khi thủ phạm không phải bàn phím

Nếu mọi phím cùng lúc ngừng phản hồi, vấn đề không phải bộ phím mà là tiêu điểm. Một thông báo, một màn hình thứ hai hoặc một cửa sổ chen lên trước là đủ để phím chạy đi chỗ khác. Với dàn hai màn hình, đây là nguyên nhân thường gặp nhất, và bài về hai màn hình chỉ rõ con trỏ phải nằm ở đâu để cửa sổ giữ được bàn phím.

Một bản cập nhật lớn của hệ thống cũng đáng để ghé lại bảng cài đặt này, vì phần bàn phím đôi khi phải xem lại sau đó. Bản mới nhất đổi những gì thì có trong bài về macOS Tahoe. Còn nếu thứ khựng là hình ảnh chứ không phải phím, hướng khác hẳn: nó nằm trong bài về lag và tụt khung hình.

Trên Mac, phím của bạn đang nói chuyện với bản Android

Một câu về lý do lớp gán phím này tồn tại. Từ bản 18.1, bản mở mùa Set 18 và đưa ĐTCL từ engine tự làm của Riot sang Unreal Engine, macOS không còn được hỗ trợ: không hỗ trợ, không bản vá. Riot nói đây là việc tạm thời và cho biết đang làm việc để hỗ trợ hệ thống này trong một bản cập nhật tương lai, nhưng không công bố ngày, và cũng bản đó loại bỏ các thiết bị Android cùng iOS đời cũ ít bộ nhớ nhất. Không tài khoản nào bị đặt lại hay xóa. Bối cảnh đầy đủ nằm trong bài về việc macOS bị bỏ hỗ trợ.

Android thì vẫn được hỗ trợ, và đó chính là bản mà game đang chạy qua trên máy Mac dùng chip Apple. Nghĩa là game vẫn chờ những ngón tay trên màn hình cảm ứng, còn lớp gán phím là thứ dịch phím bấm thành các thao tác chạm đó. Càng nên đặt nó cho gọn ngay từ lúc cài, theo từng bước trong hướng dẫn cài đặt.

Bàn phím Mac gói trong năm dòng

• Hệ thống đọc phím trước game: phím tắt hệ thống không bao giờ tới được ván đấu, kể cả toàn màn hình.
• Command trên Mac nằm đúng chỗ Alt trên PC: ngón cái nhầm chỗ, mà đó lại là phím bổ trợ bị giữ chặt nhất trong ba phím.
• Spotlight trên phím cách, Mission Control trên Control cùng phím mũi tên, Command và Q: ba phím tắt làm mất ván, đều bỏ đánh dấu được.
• Hàng F1 đến F12 mặc định lo độ sáng và âm lượng: thao tác game đặt ở đó không bao giờ rời khỏi bàn phím.
• Từ bản 18.1, macOS không còn được ĐTCL hỗ trợ; game chạy qua bản Android, và lớp gán phím dịch phím bấm thành thao tác chạm.